Radyo Programları
Uçan Süpürge Kadın Radyosu (Radyo Altı Nokta)
6 Ocak 1999’da başlayıp Mart 2001’e dek 13 hafta boyunca her Çarşamba saat 12.00-14.00 arasında yayınlanan bu program; kent sorunlarından ekonomik krize, kadın örgütlerinin faaliyetlerinden çocuk eğitimine, sinemadan yemek tarihine kadar çok çeşitli konularda ve her hafta yeni konuklarla gerçekleştirildi. Aksu Bora ve Meltem Ağduk bu projede görev aldı.
Kedi Dili (Radyo Ekin)
Uçan Süpürge’nin TOSAV’la birlikte hazırladığı bu program 1999 yılının mart ayında başladı, 2003 yılına kadar devam etti. Her Pazartesi saat 11.00’de Radyo Ekin’de canlı yayınlandı. Demokrasi kültürünün geliştirilmesi amacıyla yapılan Kedi Dili’nde demokrasi, şiddet, örgütlenme, dayanışma, çalışma yaşamı, televizyon dizileri gibi birçok konu ele alındı.
Her Cumartesi 14.00-15.00 saatleri arasında yayınlanan bu program da kadınlar için ve kadınlar tarafından hazırlandı, sunuldu.
Bir kuşak program içinde 10 dakikalık bir bölüm Uçan Süpürge’ye ayrılmıştı. Yurt dışında yaşayan kadınların gündemiyle ilgili bilgilerin verildiği program haftada bir gün yayınlanmaktaydı. Bu projenin ekibi Nazik Işık ve Sündüz Haşar’dan oluşuyordu.
Ocak 2001’de başladı, Hollanda’da yayınlandı. Haftada bir gün 15 dakikalık programlarla Hollanda’da yaşayan Türkiyeli kadınların demokratik katılımını arttırmayı, seslerinin yasa koyucularca duyulmasını sağlamayı, sorunlarının görünür olmasını amaçlayan bu programda kadının insan hakları konusunda bilgiler veriliyor ve Türkiye’deki kadın örgütleri tanıtılıyordu. Bu projenin ekibi Halime Güner, İlknur Yüksel ve Ayşe Alder’den oluşuyordu.
2002 yılında başladı. 15 günde bir perşembeyi cumaya bağlayan gece yayınlanan programda kadın-erkek ilişkilerindeki çelişkiler, ayrılıklar, hayatı algılama biçimleri ve farklılıkların nedenleri üzerine bir programdı. Bu projenin ekibi Nazik Işık, Sündüz Haşar, Akın Atauz ve Ogün Duman’dan oluşuyordu.
2004-2005 yılları arasında her Cuma saat 16.00’da Özgür Radyo’da yayınlanan bu programda Uçan Süpürge kendi faaliyetlerini duyurdu, kent ve ülke gündemi kadın bakış açısıyla yorumladı.
2004 yılında 26 hafta boyunca her Çarşamba canlı yayınlanan bu programda, kadının insan hakları çerçevesinde, yerel siyasetten kadın girişimciliğine, uluslararası sözleşmelerden medyada kadın temsiline, engelli kadınların sorunlarından sosyal riski azaltma projelerine kadar çok sayıda konu ele uzmanlarca ele alındı. Bu programın tüm metinleri daha sonra kitaplaştırıldı; 10 programlık bir seçki de CD olarak çıktı. Bu projenin ekibi Halime Güner, Nazik Işık ve Ela Gökalp’ten oluşuyordu.
16 Mart 2005’te başladı, 22 hafta boyunca her Çarşamba canlı yayınlandı. Bu programlarda yerel yönetimlerin kadın konularına yaklaşımı, yeni Türk Ceza Yasası’nın kadınlara neler getirdiği, toplumsal cinsiyet eşitliği çerçevesinde erkeklerin rolleri, kadın ve bilişim, turizmde kadının yeri gibi birçok konu üzerine konuşuldu, tartışıldı. Bu projenin ekibi Halime Güner ve Selen Doğan’dan oluşuyordu.
(TRT Radyo Dairesi Başkanı Çetin Tezcan “Kadın 2005 Radyo Programı”na ilişkin yazısı-15 Nisan 2005)
TRT Radyoları olarak yıllardır kadının katılımcı, üretken, sorumluluk sahibi ve haklarının bilincinde birey olarak yetişmesine, toplumsal yaşama erkeklerle eşit bir düzeyde katılmasına, cinsiyete bağlı ayrımcılığın ortadan kalkmasına dönük yayınlar yapıyoruz. Bu çerçevede geçen yıl kadınlara yönelik programlarımızdan birini de Uçan Süpürge ile gerçekleştirdik. Türkiye genelinde kadın konusunda yaptığı çalışmalarla kendini kanıtlayan bir sivil toplum kuruluşu, Uçan Süpürge. Kendileri ile yaptığımız işbirliği sonucu eğitim amaçlı bir program olan “Kadın 2004” ortaya çıktı ve 26 hafta sürdü. Programda 100’ün üzerinde konuk ağırlandı, 38 sivil toplum kuruluşundan temsilcilerin yanı sıra, akademisyenler, gazeteciler, siyasetçiler de konuşmacı olarak katıldı. İşlenen konuların çerçevesini “kadının insan hakları” kavramı oluşturuyordu. Bir hafta “kadına yönelik şiddetle mücadele” ele alındıysa, diğer hafta “uluslararası sözleşmelerin kadınlara sağladığı haklar” konuşuldu, Ankara Radyosu stüdyolarında.
Uçan Süpürge ekibi yapım-yayın süreci boyunca titiz bir çalışma ve iyi bir işbirliği örneği sergiledi. İşbirliği program yapımının da ötesine geçerek internet ortamına, oradan da kitaba taşındı. Uçan Süpürge, her hafta programın ses kayıtlarını aldı ve deşifre ederek internet sitesinde yayınladı. Bu kayıtlardan bir de seçki hazırlandı ve CD olarak çoğaltıldı. 26 haftanın sonunda, tüm programların metinlerinden bir kitap oluşturuldu. Bu kitap, biz yayıncılar için olduğu kadar, kadın kuruluşları ve kadın eksenli çalışmaları bulunan diğer sivil toplum örgütleri, üniversiteler ve basın kuruluşları için de bir başvuru kaynağı oldu.
Aynı işbirliği bu yıl da sürüyor. Uçan Süpürge ile birlikte yine Çarşamba günü ve yine TRT Radyo 1’de saat 10.05’te “Kadın 2005 Radyo Programı”nı gerçekleştiriyoruz. Radyo-1 aracılığıyla Türkiye’ye kadının sesini “uçuran” Uçan Süpürge, bu sene de ülkemizin dört bir köşesindeki kadın-erkek herkese eğitici ve yol gösterici bir projede yer alıyor. Uçan Süpürge ayrıca, geçen sene de yaptığı gibi, 22 program tamamlandıktan sonra bütün bu programları deşifre edip metne dönüştürerek kitap olarak çıkarmayı planlıyor.
Kadın 2005’in ilk merhabası 16 Mart 2005 tarihinde oldu. Bu program geçen yıl yayınlanan programdan biraz farklı. Ana başlığımız elbette “kadın”; fakat, bu kez erkekler de konuşulacak. Örneğin “toplumsal cinsiyet eşitliği”, “baba-çocuk ilişkisi”, “toplumumuzda erkeklik rolleri” gibi konu başlıklarını stüdyo konuklarımız ve telefon bağlantısı kuracağımız konuşmacılarla birlikte değerlendireceğiz.
Televizyon kanallarındaki “kadın” programlarıyla kadına yönelik şiddet nasıl besleniyor?
Küreselleşmenin kadınlar üzerindeki etkisi nasıl oluyor? Yerel yönetimlerde kadın temsili nasıl arttırılabilir? Web siteleri kadınları nasıl anlıyor ve anlatıyor?.. Bunlar gibi daha birçok soru, her ilde dinlenen tek radyo olan Radyo-1’ de her Çarşamba, 10.05’te yayınlanan, zengin içerikli ve düzeyli bir radyo programında, “Kadın 2005”te yanıt bulacak.
TRT Radyo Dairesi Başkanı, 15 Nisan 2005
